Stanowisko KIGEiT i TechPL wskazuje, że obecna konstrukcja programu Startup Booster Poland w praktyce ogranicza dostęp do rynku akceleracji, premiując podmioty o dużym zapleczu finansowym i instytucjonalnym kosztem jakości zespołów oraz efektywności realizowanych programów. Wysoka skala projektów, przeniesienie pełnego ryzyka finansowego na operatorów oraz niedostosowane mechanizmy zaliczkowania powodują, że udział w konkursie staje się realnie dostępny tylko dla największych organizacji, co ogranicza konkurencję i różnorodność modeli akceleracyjnych.
Istotnym problemem jest także wykluczenie nowych podmiotów tworzonych przez doświadczone zespoły, ponieważ kryteria oceny koncentrują się głównie na historii instytucjonalnej, a nie na kompetencjach i track recordzie kadry. W połączeniu z szerokim zakresem odpowiedzialności operatora – obejmującym finansowanie działań, rozliczenia, dystrybucję grantów i osiąganie wskaźników – prowadzi to do powstania istotnej asymetrii między ryzykiem a realnymi możliwościami jego zarządzania, szczególnie w przypadku organizacji non-profit.
Dodatkowe bariery wynikają z konstrukcji kosztów programu, w tym niekwalifikowalności VAT dla części podmiotów, zaniżonych stawek dla ekspertów oraz niedoszacowania kosztów operacyjnych i transakcyjnych związanych z realizacją projektów. Utrudnia to budowę wysokiej jakości zespołów i wpływa negatywnie na efektywność wdrażania instrumentu.
Program nie tworzy również wystarczających zachęt do angażowania kapitału prywatnego, co ogranicza rozwój rynku współinwestowania i utrwala model oparty wyłącznie na środkach publicznych. Jednocześnie nieadekwatne kryteria dotyczące inwestorów zagranicznych oraz ograniczona liczba operatorów możliwych do wybrania w ramach naboru dodatkowo zawężają konkurencję i zwiększają ryzyko przerw w systemie wsparcia startupów.
W ocenie środowiska obecne zasady wymagają modyfikacji w kierunku większej elastyczności, proporcjonalności i otwartości, tak aby umożliwić udział szerszego grona operatorów, lepiej zbilansować ryzyka, dostosować koszty do realiów rynkowych oraz wzmocnić mechanizmy angażowania kapitału prywatnego. Celem jest stworzenie bardziej konkurencyjnego, efektywnego i trwałego systemu wspierania akceleracji startupów w Polsce.
Zapoznaj się z pełną treść stanowiska.